آیا این شیوه نماز خواندن، همیشه اینگونه بوده است؟




شهر سوال ـ قرآن‌ به‌ نحوی‌ نماز را از برنامه‌های‌ حضرت‌ شعیب‌ می‌داند در آن‌ جا كه‌ قوم‌ او به‌ عنوان‌ تمسخر به‌ وی‌ می‌گفتند: «قَالُواْ یَشُعَیْبُ أَصَلَوتُكَ تَأْمُرُكَ أَن نَّتْرُكَ مَا یَعْبُدُ ءَابآؤُنَآ أَوْ أَن نَّفْعَلَ فِى أَمْوَ لِنَا مَا نَشَؤُاْ إِنَّكَ لَأَنْتَ الْحَلِیمُ الرَّشِیدُ؛[۵] ای‌ شعیب‌، آیا نماز به‌ تو دستور می‌دهد كه‌ آنچه‌ را پدرانمان‌ می‌پرستیدند ترك‌ گوبیم‌ و آنچه‌ را می‌خواهیم‌ در اموالمان‌ انجام‌ ندهیم‌؟»

بخش نماز شهر سوال بر بال اندیشه ها


همه‌ انبیای‌ الهی‌ با توحید، خدا پرستی‌، عبادت،‌ استغفار و توبه‌ مأنوس‌ بوده اند‌ و نماز برنامه‌ای‌ برای‌ راز و نیاز با خدا است‌.

«فَنَادَتْهُ الْمَلَئِكَةُ وَهُوَ قَآئِمٌ یُصَلِّى فِى الِْمحْرَابِ أَنَّ ؛[۱] ملائكه به حضرت زكریا ـ در حالى كه او در محراب ایستاده بود و دعا (نماز) می خواند ـ به فرزندی به نام یحیی بشارت دادند».

وقتی كه حضرت ابراهیم (ع)فرزندش اسماعیل را به مكه آورد و در بیابان بی آب و درخت گذارد، گفت :«رَّبَّنَآ إِنِّى أَسْكَنتُ مِن ذُرِّیَّتِى بِوَادٍ غَیْرِ ذِى زَرْعٍ عِندَ بَیْتِكَ الْمُحَرَّمِ رَبَّنَا لَیُقِیمُواْ الصَّلَوةَ فَاجْعَلْ أَفْئِدَةً مِّنَ النَّاسِ تَهْوِى إِلَیْهِمْ وَارْزُقْهُم مِّنَ الَّثمَرَتِ لَعَلَّهُمْ یَشْكُرُونَ‏؛[۲] پروردگارا! من (یكى) از ذرّیّه ‏ام را در وادى (و درّه‏اى بى‏آب و) بى ‏گیاه، در كنار خانه ‏ى گرامى و با حرمت تو ساكن ساختم. پروردگارا! (چنین كردم) تا نماز برپا دارند، پس دل‏هاى گروهى از مردم را به سوى آنان مایل گردان و آنان را از ثمرات، روزى ده تا شاید سپاس گزارند ».

و وقتی كه حضرت ابراهیم (ع)در كهن سالی دارای دو فرزند به نام اسماعیل و اسحاق شد، حمد خدای رابه جای آورد و دعا كرد:«رَبِّ اجْعَلْنِى مُقِیمَ الصَّلَوةِ وَمِن ذُرِّیَّتِى رَبَّنَا وَ تَقَبَّلْ دُعَآءِ؛[۳] پروردگارا! مرا برپا دارنده نماز قرار ده و از نسل و ذریّه ‏ام نیز. پروردگارا! دعاى مرا (نماز و عبادتم را) بپذیر».

و هنگامی كه حضرت عیسی در گهواره بود، به طور معجزه آسا به زبان آمد و گفت : « وَجَعَلَنِى مُبَارَكاً أَیْنَ مَا كُنتُ وَأَوْصَانِى بِالصَّلَاةِ وَالزَّكَاةِ مَا دُمْتُ حَیّاً؛[۴] و هر جا كه باشم، خداوند مرا مایه‏ى بركت قرار داده و تا زنده ‏ام مرا به نماز و زكات سفارش كرده است.».

درباره شعیب و لقمان نیز آیاتی درباره(صلاة) آمده است .

قرآن‌ به‌ نحوی‌ نماز را از برنامه‌های‌ حضرت‌ شعیب‌ می‌داند در آن‌ جا كه‌ قوم‌ او به‌ عنوان‌ تمسخر به‌ وی‌ می‌گفتند: «قَالُواْ یَشُعَیْبُ أَصَلَوتُكَ تَأْمُرُكَ أَن نَّتْرُكَ مَا یَعْبُدُ ءَابآؤُنَآ أَوْ أَن نَّفْعَلَ فِى أَمْوَ لِنَا مَا نَشَؤُاْ إِنَّكَ لَأَنْتَ الْحَلِیمُ الرَّشِیدُ؛[۵] ای‌ شعیب‌، آیا نماز به‌ تو دستور می‌دهد كه‌ آنچه‌ را پدرانمان‌ می‌پرستیدند ترك‌ گوبیم‌ و آنچه‌ را می‌خواهیم‌ در اموالمان‌ انجام‌ ندهیم‌؟»

از این‌ آیه‌ معلوم‌ می‌شود حضرت‌ شعیب‌ یك‌ برنامه عبادتی‌ داشته‌ است‌، كه‌ قرآن‌ از آن‌ به‌ "صلوه‌" تعبیر می‌كند.

البته‌ صلوه‌ در لغت به‌ معنای‌ دعا است‌ و دعا بخشی‌ از عبادات‌ است‌. شاید صلوة‌ او به‌ شكل‌ عبادت‌ خاصی‌ بوده‌ امّا این‌ كه‌ همشكل‌ نماز مسلمانان‌ بوده‌ باشد، معلوم‌ نیست‌. در هر صورت‌ نمازی‌ داشته‌، گرچه‌ شكل‌ آن‌ را نمی‌دانیم‌ و مورّخان‌ چگونگی‌ آن‌ را ننوشته‌اند.

قرآن‌ در بارة‌ حضرت‌ موسی‌ و قوم‌ او می‌فرماید: «وَ اجْعَلُواْ بُیُوتَكُمْ قِبْلَةً وَ أَقِیمُواْ الصَّلَوةَ؛[۶] خانه‌های‌ خود را قبله‌ قرار دهید و نماز را بر پادارید».

در این‌ آیه‌ نیز شكل‌ نماز حضرت‌ موسی‌ بیان‌ نشده‌ است‌.

در جای‌ دیگر می فرماید: «وَأَنَا اخْتَرْتُكَ فَاسْتَمِعْ لِمَا یُوحَى‏ * إِنَّنِى أَنَا اللَّهُ لَا إِلَهَ إِلَّا  أَنَاْ فَاعْبُدْنِى وَأَقِمِ الصَّلَاةَ لِذِكْرِى؛[۷] تورا بر گزیدم‌، گوش‌ كن‌ به‌ آنچه‌ به‌ تو وحی‌ می‌شود. من‌ خدایی‌ هستم‌ كه‌ به‌ جز من‌ خدایی‌ نیست‌. پس‌ عبادت‌ كن‌ مرا و نماز را برای‌ یاد من‌ برپادار»

درباره‌ حضرت‌ اسماعیل‌ می‌فرماید: «وَكَانَ یَأْمُرُ أَهْلَهُ بِالصَّلَاةِ وَالزَّكَاةِ؛[۸] او همواره‌ خانواده‌ و خویشان‌ و اطرافیان‌ خودرا به‌ نماز و زكات‌ فرمان‌ می‌داد».

بنابراین همه پیامبران نماز داشتند، گرچه به شكل نماز ما نبوده است.

 


[۱].آل عمران (۳) آیه ۳۹.
[۲].ابراهیم (۱۴) آیه ۳۷.
[۳].همان , آیه ۴۰.
[۴].مریم (۱۹) آیه ۳۱.
[۵].هود (۱۱) آیه‌ ۸۷.
[۶].یونس‌ (۱۰)، آیه‌ ۸۷.
[۷].طه‌ (۲۰) آیه‌ ۱۴.
[۸].مریم (۱۹) آیه ۵۵.





برچسب ها : آیا این شیوه نماز خواندن , همیشه اینگونه بوده است؟ ,


ادامه مطلب...